{"id":10335,"date":"2025-07-04T12:48:29","date_gmt":"2025-07-04T10:48:29","guid":{"rendered":"https:\/\/warsaw1.one\/?p=10335"},"modified":"2025-07-04T13:14:03","modified_gmt":"2025-07-04T11:14:03","slug":"boleslaw-prus-tworca-polskiego-realizmu","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/warsaw1.one\/pl\/eternal\/boleslaw-prus-tworca-polskiego-realizmu-10335\/","title":{"rendered":"Boles\u0142aw Prus \u2013 tw\u00f3rca polskiego realizmu"},"content":{"rendered":"\n<p>Boles\u0142aw Prus to jedna z najwa\u017cniejszych postaci polskiej literatury XIX wieku. Jego teksty wyr\u00f3\u017cniaj\u0105 si\u0119 spostrzegawczo\u015bci\u0105, dba\u0142o\u015bci\u0105 o szczeg\u00f3\u0142y i g\u0142\u0119bokim zrozumieniem spo\u0142ecze\u0144stwa. On nie tylko pisa\u0142 o rzeczywisto\u015bci \u2013 on pr\u00f3bowa\u0142 j\u0105 zmienia\u0107, pisze <a href=\"http:\/\/warsaw1.one\" data-type=\"link\" data-id=\"warsaw1.one\">warsaw1.one<\/a>. Przez w\u0142asne do\u015bwiadczenia, w tym udzia\u0142 w Powstaniu Styczniowym, Prus doszed\u0142 do przekonania, \u017ce przysz\u0142o\u015b\u0107 Polski tkwi w wiedzy, edukacji i stopniowej pracy, a nie w heroicznych gestach. Jak wi\u0119c wygl\u0105da\u0142o \u017cycie tw\u00f3rcy polskiego realizmu?<\/p>\n\n\n\n<div id=\"ez-toc-container\" class=\"ez-toc-v2_0_74 counter-hierarchy ez-toc-counter ez-toc-custom ez-toc-container-direction\">\n<label for=\"ez-toc-cssicon-toggle-item-6a481df112a73\" class=\"ez-toc-cssicon-toggle-label\"><span class=\"\"><span class=\"eztoc-hide\" style=\"display:none;\">Toggle<\/span><span class=\"ez-toc-icon-toggle-span\"><svg style=\"fill: #999;color:#999\" xmlns=\"http:\/\/www.w3.org\/2000\/svg\" class=\"list-377408\" width=\"20px\" height=\"20px\" viewBox=\"0 0 24 24\" fill=\"none\"><path d=\"M6 6H4v2h2V6zm14 0H8v2h12V6zM4 11h2v2H4v-2zm16 0H8v2h12v-2zM4 16h2v2H4v-2zm16 0H8v2h12v-2z\" fill=\"currentColor\"><\/path><\/svg><svg style=\"fill: #999;color:#999\" class=\"arrow-unsorted-368013\" xmlns=\"http:\/\/www.w3.org\/2000\/svg\" width=\"10px\" height=\"10px\" viewBox=\"0 0 24 24\" version=\"1.2\" baseProfile=\"tiny\"><path d=\"M18.2 9.3l-6.2-6.3-6.2 6.3c-.2.2-.3.4-.3.7s.1.5.3.7c.2.2.4.3.7.3h11c.3 0 .5-.1.7-.3.2-.2.3-.5.3-.7s-.1-.5-.3-.7zM5.8 14.7l6.2 6.3 6.2-6.3c.2-.2.3-.5.3-.7s-.1-.5-.3-.7c-.2-.2-.4-.3-.7-.3h-11c-.3 0-.5.1-.7.3-.2.2-.3.5-.3.7s.1.5.3.7z\"\/><\/svg><\/span><\/span><\/label><input type=\"checkbox\"  id=\"ez-toc-cssicon-toggle-item-6a481df112a73\"  aria-label=\"Toggle\" \/><nav><ul class='ez-toc-list ez-toc-list-level-1 ' ><li class='ez-toc-page-1 ez-toc-heading-level-2'><a class=\"ez-toc-link ez-toc-heading-1\" href=\"https:\/\/warsaw1.one\/pl\/eternal\/boleslaw-prus-tworca-polskiego-realizmu-10335\/#Dziecinstwo_i_mlodosc\" >Dzieci\u0144stwo i m\u0142odo\u015b\u0107<\/a><\/li><li class='ez-toc-page-1 ez-toc-heading-level-2'><a class=\"ez-toc-link ez-toc-heading-2\" href=\"https:\/\/warsaw1.one\/pl\/eternal\/boleslaw-prus-tworca-polskiego-realizmu-10335\/#Udzial_w_powstaniu_i_jego_konsekwencje\" >Udzia\u0142 w powstaniu i jego konsekwencje<\/a><\/li><li class='ez-toc-page-1 ez-toc-heading-level-2'><a class=\"ez-toc-link ez-toc-heading-3\" href=\"https:\/\/warsaw1.one\/pl\/eternal\/boleslaw-prus-tworca-polskiego-realizmu-10335\/#Od_dziennikarstwa_do_dzialalnosci_literackiej\" >Od dziennikarstwa do dzia\u0142alno\u015bci literackiej<\/a><\/li><li class='ez-toc-page-1 ez-toc-heading-level-2'><a class=\"ez-toc-link ez-toc-heading-4\" href=\"https:\/\/warsaw1.one\/pl\/eternal\/boleslaw-prus-tworca-polskiego-realizmu-10335\/#%E2%80%9ELalka%E2%80%9D_%E2%80%93_najwybitniejsza_powiesc_Boleslawa_Prusa\" >\u201eLalka\u201d \u2013 najwybitniejsza powie\u015b\u0107 Boles\u0142awa Prusa<\/a><\/li><li class='ez-toc-page-1 ez-toc-heading-level-2'><a class=\"ez-toc-link ez-toc-heading-5\" href=\"https:\/\/warsaw1.one\/pl\/eternal\/boleslaw-prus-tworca-polskiego-realizmu-10335\/#Powiesc_%E2%80%9EFaraon%E2%80%9D_%E2%80%93_o_polityce_i_nie_tylko\" >Powie\u015b\u0107 \u201eFaraon\u201d \u2013 o polityce i nie tylko<\/a><\/li><li class='ez-toc-page-1 ez-toc-heading-level-2'><a class=\"ez-toc-link ez-toc-heading-6\" href=\"https:\/\/warsaw1.one\/pl\/eternal\/boleslaw-prus-tworca-polskiego-realizmu-10335\/#Smierc_pisarza_i_wplyw_jego_tworczosci_na_wspolczesnosc\" >\u015amier\u0107 pisarza i wp\u0142yw jego tw\u00f3rczo\u015bci na wsp\u00f3\u0142czesno\u015b\u0107<\/a><\/li><\/ul><\/nav><\/div>\n<h2 class=\"wp-block-heading\"><span class=\"ez-toc-section\" id=\"Dziecinstwo_i_mlodosc\"><\/span>Dzieci\u0144stwo i m\u0142odo\u015b\u0107<span class=\"ez-toc-section-end\"><\/span><\/h2>\n\n\n\n<p>Boles\u0142aw Prus, w\u0142a\u015bciwie Aleksander G\u0142owacki, urodzi\u0142 si\u0119 20 sierpnia 1847 roku w Hrubieszowie, na terenie Kr\u00f3lestwa Polskiego, kt\u00f3re znajdowa\u0142o si\u0119 w\u00f3wczas pod kontrol\u0105 Imperium Rosyjskiego. Jego rodzice nale\u017celi do zubo\u017ca\u0142ej szlachty, a sam pisarz od wczesnego dzieci\u0144stwa musia\u0142 zmaga\u0107 si\u0119 z trudno\u015bciami \u017cyciowymi. \u015amier\u0107 matki w 1850 roku, a nast\u0119pnie ojca w 1859, osieroci\u0142y ch\u0142opca, zanim osi\u0105gn\u0105\u0142 pe\u0142noletno\u015b\u0107. Te wczesne straty ukszta\u0142towa\u0142y jego wra\u017cliwo\u015b\u0107 na ludzkie cierpienie i g\u0142\u0119bok\u0105 empati\u0119, kt\u00f3re p\u00f3\u017aniej sta\u0142y si\u0119 charakterystycznymi cechami jego prozy.<\/p>\n\n\n\n<p>Wychowywa\u0142 si\u0119 u krewnych, w tym u wuja, kt\u00f3ry mia\u0142 wykszta\u0142cenie in\u017cynierskie. To w\u0142a\u015bnie wtedy w ch\u0142opcu ukszta\u0142towa\u0142o si\u0119 zainteresowanie nauk\u0105, technik\u0105 i dyscyplinami \u015bcis\u0142ymi. Dzieci\u0144stwo w domu wuja otworzy\u0142o mu dost\u0119p do ksi\u0105\u017cek, nauki i techniki, co odegra\u0142o kluczow\u0105 rol\u0119 w ukszta\u0142towaniu jego pozytywistycznego \u015bwiatopogl\u0105du.<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\"><span class=\"ez-toc-section\" id=\"Udzial_w_powstaniu_i_jego_konsekwencje\"><\/span>Udzia\u0142 w powstaniu i jego konsekwencje<span class=\"ez-toc-section-end\"><\/span><\/h2>\n\n\n\n<p>Kiedy w 1863 roku wybuch\u0142o Powstanie Styczniowe \u2013 jedna z najwa\u017cniejszych, lecz tragicznych pr\u00f3b Polak\u00f3w wyzwolenia si\u0119 spod rosyjskiego jarzma \u2013 Aleksander G\u0142owacki mia\u0142 zaledwie 16 lat. Mimo m\u0142odego wieku i s\u0142abego zdrowia, postanowi\u0142 przy\u0142\u0105czy\u0107 si\u0119 do walki. Ten wyb\u00f3r by\u0142 typowy dla wielu m\u0142odych ludzi tamtych czas\u00f3w, kt\u00f3rzy, zainspirowani ideami polskiego romantyzmu, uwa\u017cali po\u015bwi\u0119cenie dla ojczyzny za najwy\u017csz\u0105 cnot\u0119.<\/p>\n\n\n\n<p>G\u0142owacki wst\u0105pi\u0142 w szeregi powsta\u0144c\u00f3w jako \u0142\u0105cznik i zwiadowca. Bra\u0142 udzia\u0142 w operacjach wojskowych na terenie Lubelszczyzny. Podczas jednego z zada\u0144 bojowych zosta\u0142 ci\u0119\u017cko ranny, dosta\u0142 si\u0119 do niewoli i sp\u0119dzi\u0142 pewien czas w wi\u0119zieniu. Po uwolnieniu wr\u00f3ci\u0142 do \u017cycia cywilnego z podupad\u0142ym zdrowiem \u2013 zar\u00f3wno fizycznym, jak i psychiczno-emocjonalnym. Trauma, wynikaj\u0105ca z powstania, prze\u015bladowa\u0142a go przez ca\u0142e \u017cycie: rozwin\u0119\u0142a si\u0119 u niego ci\u0119\u017cka forma nerwicy, w tym agorafobia (l\u0119k przed otwart\u0105 przestrzeni\u0105), kt\u00f3ra wp\u0142ywa\u0142a na jego styl \u017cycia, a nawet na dzia\u0142alno\u015b\u0107 literack\u0105.<\/p>\n\n\n\n<p>Wszystkie prze\u017cycia sprawi\u0142y, \u017ce Prus p\u00f3\u017aniej zrewidowa\u0142 idea\u0142y polskiego romantyzmu. Nie negowa\u0142 ofiarno\u015bci i patriotyzmu powsta\u0144c\u00f3w, ale uwa\u017ca\u0142, \u017ce czas heroicznych samob\u00f3jstw min\u0105\u0142. Zamiast tego <strong>propagowa\u0142 idee, kt\u00f3re sta\u0142y si\u0119 podstaw\u0105 polskiego pozytywizmu: konieczno\u015b\u0107 o\u015bwiaty, post\u0119pu naukowego, ekonomicznego wzmocnienia narodu<\/strong>. Dlatego te\u017c jego dalsza dzia\u0142alno\u015b\u0107 \u2013 zar\u00f3wno dziennikarska, jak i literacka \u2013 by\u0142a ukierunkowana na racjonalne przemy\u015blenie patriotyzmu.<\/p>\n\n\n\n<p>To przej\u015bcie od emocjonalnego romantyzmu do rozs\u0105dnego pozytywizmu, dokonane pod wp\u0142ywem w\u0142asnych do\u015bwiadcze\u0144, sta\u0142o si\u0119 podstaw\u0105 filozofii \u017cyciowej Boles\u0142awa Prusa. Nie negowa\u0142 idei wolno\u015bci, ale opowiada\u0142 si\u0119 za jej osi\u0105ganiem poprzez wiedz\u0119, gospodark\u0119 i kultur\u0119.<\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-full\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"1176\" height=\"1600\" src=\"https:\/\/cdn.warsaw1.one\/wp-content\/uploads\/sites\/32\/2025\/07\/image-8.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-10336\" srcset=\"https:\/\/cdn.warsaw1.one\/wp-content\/uploads\/sites\/32\/2025\/07\/image-8.png 1176w, https:\/\/cdn.warsaw1.one\/wp-content\/uploads\/sites\/32\/2025\/07\/image-8-300x229.png 221w, https:\/\/cdn.warsaw1.one\/wp-content\/uploads\/sites\/32\/2025\/07\/image-8-768x585.png 768w, https:\/\/cdn.warsaw1.one\/wp-content\/uploads\/sites\/32\/2025\/07\/image-8.png 1129w, https:\/\/cdn.warsaw1.one\/wp-content\/uploads\/sites\/32\/2025\/07\/image-8-696x530.png 696w\" sizes=\"auto, (max-width: 1176px) 100vw, 1176px\" \/><\/figure>\n\n\n\n<p>Tym samym Powstanie Styczniowe sta\u0142o si\u0119 dla Prusa kluczowym czynnikiem, kt\u00f3ry nie tylko wp\u0142yn\u0105\u0142 na jego los, ale tak\u017ce ukszta\u0142towa\u0142 filozofi\u0119 \u017cyciow\u0105, kt\u00f3rej jako pisarz i my\u015bliciel trzyma\u0142 si\u0119 do ko\u0144ca \u017cycia.<\/p>\n\n\n\n<p>Po powstaniu pr\u00f3bowa\u0142 kontynuowa\u0107 edukacj\u0119 w Szkole G\u0142\u00f3wnej Warszawskiej (obecnie Uniwersytet Warszawski), gdzie studiowa\u0142 na wydziale fizyczno-matematycznym. Jednak trudna sytuacja finansowa zmusi\u0142a go do porzucenia nauki. Od tego czasu zacz\u0105\u0142 pracowa\u0107 jako dziennikarz, a p\u00f3\u017aniej \u2013 pisarz.<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\"><span class=\"ez-toc-section\" id=\"Od_dziennikarstwa_do_dzialalnosci_literackiej\"><\/span>Od dziennikarstwa do dzia\u0142alno\u015bci literackiej<span class=\"ez-toc-section-end\"><\/span><\/h2>\n\n\n\n<p>W latach 70. XIX wieku Prus zacz\u0105\u0142 aktywnie publikowa\u0107 felietony, eseje i artyku\u0142y w wiod\u0105cych polskich gazetach. Te kr\u00f3tkie teksty odgrywa\u0142y wa\u017cn\u0105 rol\u0119 w kszta\u0142towaniu opinii publicznej. Dzi\u0119ki nim Prusowi by\u0142o do\u015b\u0107 \u0142atwo propagowa\u0107 w\u0142asne pogl\u0105dy i idee: opowiada\u0142 si\u0119 za post\u0119pem technicznym, edukacj\u0105 dla wszystkich warstw spo\u0142ecze\u0144stwa, r\u00f3wno\u015bci\u0105 kobiet i konieczno\u015bci\u0105 naukowego podej\u015bcia do rozwi\u0105zywania problem\u00f3w spo\u0142ecznych. W przeciwie\u0144stwie do publicyst\u00f3w-utopist\u00f3w, Prus zachowywa\u0142 pow\u015bci\u0105gliwy, ale racjonalny optymizm.<\/p>\n\n\n\n<p>Swoj\u0105 drog\u0105, pseudonim \u201eBoles\u0142aw Prus\u201d mia\u0142 dla pisarza symboliczne znaczenie. By\u0142 zwi\u0105zany z herbem jego rodu, wi\u0119c m\u00f3g\u0142 \u015bwiadczy\u0107 o przywi\u0105zaniu do tradycji rodzinnych i ch\u0119ci zachowania cz\u0119\u015bci swojej to\u017csamo\u015bci.<\/p>\n\n\n\n<p>Pierwsze utwory beletrystyczne Prusa pojawia\u0142y si\u0119 jako kontynuacja jego dziennikarskich refleksji. W swoich kr\u00f3tkich opowiadaniach autor opisywa\u0142 codzienne \u017cycie prostych ludzi \u2013 urz\u0119dnik\u00f3w, robotnik\u00f3w, drobnych kupc\u00f3w. Jego j\u0119zyk by\u0142 prosty i zrozumia\u0142y, ale emocjonalnie nasycony. W tych tekstach Prus rozwin\u0105\u0142 sw\u00f3j styl: bez patosu, za to z g\u0142\u0119bok\u0105 ludzko\u015bci\u0105.<\/p>\n\n\n\n<p>Dzie\u0142a Boles\u0142awa Prusa zawsze nios\u0142y przes\u0142anie spo\u0142eczne: przeciwko oboj\u0119tno\u015bci, za solidarno\u015bci\u0105, za post\u0119pem, przeciwko dyskryminacji. Prus uwa\u017ca\u0142, \u017ce literatura ma s\u0142u\u017cy\u0107 nie tylko celom estetycznym, ale tak\u017ce wychowywa\u0107 spo\u0142ecze\u0144stwo.<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\"><span class=\"ez-toc-section\" id=\"%E2%80%9ELalka%E2%80%9D_%E2%80%93_najwybitniejsza_powiesc_Boleslawa_Prusa\"><\/span>\u201eLalka\u201d \u2013 najwybitniejsza powie\u015b\u0107 Boles\u0142awa Prusa<span class=\"ez-toc-section-end\"><\/span><\/h2>\n\n\n\n<p>Powie\u015b\u0107 \u201eLalka\u201d, publikowana w latach 1887\u20131889, sta\u0142a si\u0119 szczytem tw\u00f3rczo\u015bci Prusa. Tytu\u0142, kt\u00f3ry na pierwszy rzut oka brzmi banalnie, w rzeczywisto\u015bci jest wieloznaczny: <strong>nawi\u0105zuje do powierzchowno\u015bci, manipulacji, iluzji<\/strong>. Symbolizuje tak\u017ce spo\u0142ecze\u0144stwo, kt\u00f3re sta\u0142o si\u0119 lalk\u0105 w r\u0119kach historii lub przywilej\u00f3w. Centraln\u0105 postaci\u0105 powie\u015bci jest Stanis\u0142aw Wokulski \u2013 odnosz\u0105cy sukcesy biznesmen, kt\u00f3ry pr\u00f3buje po\u0142\u0105czy\u0107 romantyczn\u0105 mi\u0142o\u015b\u0107 do arystokratki Izabeli z idea\u0142ami o\u015bwiecenia, przedsi\u0119biorczo\u015bci i obowi\u0105zku spo\u0142ecznego. W powie\u015bci wsp\u00f3\u0142istniej\u0105 dwie linie czasowe: opowie\u015b\u0107 o Wokulskim i dziennikowe rozwa\u017cania starego idealisty Ignacego Rzeckiego. Dzi\u0119ki tej z\u0142o\u017conej kompozycji Prus ujawnia nie tylko wydarzenia, ale tak\u017ce g\u0142\u0119boki kontekst psychologiczny i spo\u0142eczny. Prus przedstawia polskie spo\u0142ecze\u0144stwo jako uwi\u0119zione mi\u0119dzy przesz\u0142o\u015bci\u0105 a przysz\u0142o\u015bci\u0105: arystokracja \u2013 inercyjna, bur\u017cuazja \u2013 nie\u015bwiadoma, inteligencja \u2013 rozdarta. Wokulski d\u0105\u017cy do stworzenia czego\u015b nowego, ale jego wysi\u0142ki rozbijaj\u0105 si\u0119 o oboj\u0119tno\u015b\u0107 i snobizm.<\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-full\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"1344\" height=\"1024\" src=\"https:\/\/cdn.warsaw1.one\/wp-content\/uploads\/sites\/32\/2025\/07\/image-8.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-10339\" srcset=\"https:\/\/cdn.warsaw1.one\/wp-content\/uploads\/sites\/32\/2025\/07\/image-8.png 1344w, https:\/\/cdn.warsaw1.one\/wp-content\/uploads\/sites\/32\/2025\/07\/image-8-300x229.png 300w, https:\/\/cdn.warsaw1.one\/wp-content\/uploads\/sites\/32\/2025\/07\/image-8-768x585.png 768w, https:\/\/cdn.warsaw1.one\/wp-content\/uploads\/sites\/32\/2025\/07\/image-8-696x530.png 696w, https:\/\/cdn.warsaw1.one\/wp-content\/uploads\/sites\/32\/2025\/07\/image-8-1068x814.png 1068w\" sizes=\"auto, (max-width: 1344px) 100vw, 1344px\" \/><\/figure>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\"><span class=\"ez-toc-section\" id=\"Powiesc_%E2%80%9EFaraon%E2%80%9D_%E2%80%93_o_polityce_i_nie_tylko\"><\/span>Powie\u015b\u0107 \u201eFaraon\u201d \u2013 o polityce i nie tylko<span class=\"ez-toc-section-end\"><\/span><\/h2>\n\n\n\n<p>Jeszcze jedna do\u015b\u0107 interesuj\u0105ca powie\u015b\u0107 Boles\u0142awa Prusa ukaza\u0142a si\u0119 w 1895 roku pod tytu\u0142em \u201eFaraon\u201d. Prus przenosi czytelnika do staro\u017cytnego Egiptu. Jednak pomimo historycznego t\u0142a, ksi\u0105\u017cka jest wsp\u00f3\u0142czesn\u0105 metafor\u0105 polityczn\u0105. M\u0142ody faraon Ramzes XIII d\u0105\u017cy do reform, ale napotyka op\u00f3r kap\u0142an\u00f3w, arystokracji i skorumpowanej biurokracji. Prus bada mechanizmy w\u0142adzy, informacji, religii jako instrumentu manipulacji. \u201eFaraon\u201d imponuje g\u0142\u0119bok\u0105 znajomo\u015bci\u0105 antyku, ale jednocze\u015bnie jest uniwersalnym traktatem o naturze walki politycznej. Wsp\u00f3\u0142cze\u015bni badacze por\u00f3wnuj\u0105 go z \u201eRokiem 1984\u201d George\u2019a Orwella w aspekcie analizy w\u0142adzy i kontroli nad spo\u0142ecze\u0144stwem.<\/p>\n\n\n\n<p>Opr\u00f3cz s\u0142ynnych powie\u015bci \u201eLalka\u201d i \u201eFaraon\u201d, Boles\u0142aw Prus pozostawi\u0142 po sobie bogate dziedzictwo literackie. Spod jego pi\u00f3ra wysz\u0142y r\u00f3wnie\u017c powie\u015bci \u201eEmancypantki\u201d, \u201ePalata numer 13\u201d, \u201eMoja znajoma\u201d i inne.<\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-full\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"715\" height=\"555\" src=\"https:\/\/cdn.warsaw1.one\/wp-content\/uploads\/sites\/32\/2025\/07\/image-8.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-10342\" srcset=\"https:\/\/cdn.warsaw1.one\/wp-content\/uploads\/sites\/32\/2025\/07\/image-8.png 715w, https:\/\/cdn.warsaw1.one\/wp-content\/uploads\/sites\/32\/2025\/07\/image-8-300x229.png 300w, https:\/\/cdn.warsaw1.one\/wp-content\/uploads\/sites\/32\/2025\/07\/image-8-696x530.png 696w\" sizes=\"auto, (max-width: 715px) 100vw, 715px\" \/><\/figure>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\"><span class=\"ez-toc-section\" id=\"Smierc_pisarza_i_wplyw_jego_tworczosci_na_wspolczesnosc\"><\/span>\u015amier\u0107 pisarza i wp\u0142yw jego tw\u00f3rczo\u015bci na wsp\u00f3\u0142czesno\u015b\u0107<span class=\"ez-toc-section-end\"><\/span><\/h2>\n\n\n\n<p>Boles\u0142aw Prus zmar\u0142 19 maja 1912 roku w Warszawie. Pochowano go na Cmentarzu Pow\u0105zkowskim obok innych wybitnych postaci polskiej kultury. Chocia\u017c jego dzie\u0142a ju\u017c za \u017cycia zyska\u0142y status klasyki, w XXI wieku znowu zyska\u0142y na aktualno\u015bci: temat nier\u00f3wno\u015bci spo\u0142ecznych, kryzysu modernizacji, manipulacji w polityce, nier\u00f3wno\u015bci p\u0142ci \u2013 wszystko to znajduje odzwierciedlenie w jego powie\u015bciach. W\u0142a\u015bnie dlatego <strong>Boles\u0142aw Prus pozostaje jednym z najbardziej aktualnych klasyk\u00f3w Europy<\/strong>.<\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-full\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"664\" height=\"443\" src=\"https:\/\/cdn.warsaw1.one\/wp-content\/uploads\/sites\/32\/2025\/07\/image-9.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-10345\" srcset=\"https:\/\/cdn.warsaw1.one\/wp-content\/uploads\/sites\/32\/2025\/07\/image-9.png 664w, https:\/\/cdn.warsaw1.one\/wp-content\/uploads\/sites\/32\/2025\/07\/image-9-300x200.png 300w\" sizes=\"auto, (max-width: 664px) 100vw, 664px\" \/><\/figure>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Boles\u0142aw Prus to jedna z najwa\u017cniejszych postaci polskiej literatury XIX wieku. Jego teksty wyr\u00f3\u017cniaj\u0105 si\u0119 spostrzegawczo\u015bci\u0105, dba\u0142o\u015bci\u0105 o szczeg\u00f3\u0142y i g\u0142\u0119bokim zrozumieniem spo\u0142ecze\u0144stwa. On nie tylko pisa\u0142 o rzeczywisto\u015bci \u2013 on pr\u00f3bowa\u0142 j\u0105 zmienia\u0107, pisze warsaw1.one. Przez w\u0142asne do\u015bwiadczenia, w tym udzia\u0142 w Powstaniu Styczniowym, Prus doszed\u0142 do przekonania, \u017ce przysz\u0142o\u015b\u0107 Polski tkwi w wiedzy, [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":446,"featured_media":10241,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_lmt_disableupdate":"","_lmt_disable":"","footnotes":""},"categories":[1169],"tags":[5940,5938,5941,5949,5190,5942,5948,5939,5187,5946,5947,5945,5943,5944,5168],"moimportance":[81],"motype":[1159],"moformat":[93],"class_list":{"0":"post-10335","1":"post","2":"type-post","3":"status-publish","4":"format-standard","5":"has-post-thumbnail","7":"category-jobs","8":"tag-aleksander-glowacki","9":"tag-boleslaw-prus","10":"tag-faraon","11":"tag-felietonista","12":"tag-historia-literatury","13":"tag-klasycy-literatury","14":"tag-kultura-polska","15":"tag-lalka","16":"tag-literatura-polska","17":"tag-pisarz-polski","18":"tag-powiesc-historyczna","19":"tag-powstanie-styczniowe","20":"tag-pozytywizm","21":"tag-realizm-polski","22":"tag-warszawa","23":"moimportance-retranslyacziya-v-agregatori","24":"motype-eternal","25":"moformat-longrid-korotka"},"modified_by":"Iryna Semerenko","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/warsaw1.one\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/10335","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/warsaw1.one\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/warsaw1.one\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/warsaw1.one\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/users\/446"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/warsaw1.one\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=10335"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/warsaw1.one\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/10335\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":10348,"href":"https:\/\/warsaw1.one\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/10335\/revisions\/10348"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/warsaw1.one\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media\/10241"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/warsaw1.one\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=10335"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/warsaw1.one\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=10335"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/warsaw1.one\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=10335"},{"taxonomy":"moimportance","embeddable":true,"href":"https:\/\/warsaw1.one\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/moimportance?post=10335"},{"taxonomy":"motype","embeddable":true,"href":"https:\/\/warsaw1.one\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/motype?post=10335"},{"taxonomy":"moformat","embeddable":true,"href":"https:\/\/warsaw1.one\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/moformat?post=10335"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}